در جستوجوی فرعونهای گمشده
مخفیگاه قابلتوجه دیگری در سال ۱۸۹۸ کشف شد، با این تفاوت که این مخفیگاه در داخل مقبره یکی از بزرگترین فرعونهای مصر، یعنی «آمنهوتپ دوم» قرار داشت.
این مقبره که بعدها با نام «KV۳۵» نیز شناخته شد، تمام فرضیات را بههم زد. «لورت» بعداً برای شروع روند حفاری و تخلیه محتویات آن، بازگشت. جعبههایی با آستر پنبهای آورده شدند تا مومیاییهای را درون آنها قرار دهند.
در سال ۱۸۹۷ میلادی «ویکتور لورت» به سمت مدیریت سازمان آثار باستانی مصر منصوب شد. این مصرشناس برجسته فرانسوی، بیشتر بر «دره پادشاهان»، محل مقبرههای زیرزمینی بسیاری از فرعونهای «پادشاهی نوین» مصر تمرکز کرده بود.
در این زمینه بیشتر بخوانید:
مقبره «KV۳۵» که حدود ۹۰ متر طول دارد همچون سایر مقبرههای سلطنتی دودمان هجدهم، مثل باستان به شکل L ساخته شده است. این مقبره یکی از عمیقترین سازههای «دره پادشاهان» است. طلسمهایی که در تصویر بالا مشاهده میکنید، همگی در قرن پانزدهم قبل از میلاد تولید شدهاند و از جمله اشیائی به شمار میروند که در مقبره «آمنهوتپ دوم» کشف شدهاند.
«لورت» به کاوش در این مقبره ادامه داد. یکی از اکتشافهای غافلگیرکننده در این مقبره کشف سه جسد مومیاییشده در یکی از اتاقکهای آن بود. باندپیچیهای این سه جسد نیز توسط غارتگران باز شده و بدن و چهره آنها را در معرض دید قرار داده بود. با این حال شگفتیهای این مقبره به همینجا ختم نمیشد. درِ ورودی یکی دیگر از اتاقکها به وسیله سنگهای بزرگ مسدود شده بود. در میان همین سنگها بود که ۹ تابوت دیگر کشف شد که ۵ مورد از آنها هنوز درپوش داشتند.
از «دره پادشاهان» چه میدانید؟
«لورت» و کاوشگر مصری، مسیر خود را از میان اشیاء شکستهشده همچون چوب و سفال ادامه دادند و وارد بخشی از اتاق شدند که یک تابوتدان سنگی بزرگ بدون درپوش در آن قرار داشت. داخل این تابوتدان، تابوت مُهر و مومشدهای قرار داشت که در قسمت سر آن تاجی از گلهای خشکشده و در انتهای آن تاجی از برگهای خشکشده قرار داشت. با در نظر گرفتن بههمریختگی که دزدان در مقبره ایجاد کرده بودند، آیا ممکن بود چیزی را رها کرده باشند که تا آن زمان هیچ مصرشناسی موفق به یافتن آن نشده بود؟ آیا مومیایی دستنخورده یک فرعون، هنوز در تابوتدان خوابیده است؟
اجساد سلطنتی
یکی دیگر از این مومیاییها که با نام «زن بزرگتر» شناخته میشود، موهای بلندی داشت که در تشخیص هویت آن کمک میکرد. بعدها یک دسته مو در مقبره «توتعنخآمون»، در تابوتهای تودرتوی کوچکی پیدا شد که نام مادربزرگ احتمالی «توتعنخآمون»، یعنی «ملکه تیه»، همسر بزرگ سلطنتی «آمنهوتپ سوم» روی آن وجود داشت. تحقیقات نشان داد که این دسته مو با موهای مومیایی «زن بزرگتر» مطابقت دارد و در نهایت این مومیایی به عنوان «ملکه تیه» به موزه ملی تمدن مصری فرستاده شد.
این یک سرنخ وسوسهانگیز بود، اما مدرک قطعی برای شناسایی هویت صاحب مقبره نبود. ورودی و گذرگاههای شیبدار این مقبره در نهایت به یک چاه منتهی شد؛ چاهی که مشخصاً زمانی پر از اشیاء باشکوه مخصوص مقبره بود. البته فقط بقایای شکسته آنها به جای مانده بود. واضح بود که این مقبره نیز در زمانهای قدیم غارت شده بود و «لورت» که ناامید شده بود، گمان میکرد اشیاء اندک و یا هیچ چیز جالبی پیدا نخواهد کرد. «لورت» و کاوشگر مصری با پیشروی در این مقبره خود را در اتاقی مستطیلیشکل دیدند که دو ستون در آن وجود داشت. این دو در نور کم شمعها توانستند یک قایق خاکسپاری را ببینند. در آن لحظه بود که «لورت» با منظرهای وحشتناک مواجه شد. او در اینباره نوشته است: «یک جسد سیاه و ترسناک روی قایق قرار داشت و چهره او مقابلم بود، به من نگاه میکرد و موهای بلند قهوهایرنگش همچون دستههای پراکنده دور سرش پیچیده شده بود.» این یعنی سارقان، باندپیچیهای مومیایی را باز کرده و آن را عریان روی قایق رها کرده بودند.
مومیاییهای گمشده
عکسها: نشنال جئوگرافیک
با اینکه هویت بسیاری از اجساد مقبره «KV۳۵» مشخص است، اما هنوز سه مومیایی وجود دارد (دو زن و یک مرد) که هویت آنها مشخص نیست. هویت جسد مرد جوان با موهای بافتهشده که گمان میرود شاهزاده باشد، نیز نامشخص است. برخی معتقدند این جسد، پسر «آمنهوتپ دوم» است که «Webensennu» نام داشت. این درحالی است که گروهی دیگر از کارشناسان معتقدند این جسد به «تحوتموس»، بزرگترین پسر فرعون «آمنهوتپ سوم» تعلق دارد. «لورت» در ابتدا تصور میکرد که مومیایی روی قایق در اتاقک ستوندار در حقیقت شاهزاده «Webensennu» است، اما با سردرگمی مصرشناسان و تخریب آن جسد در دزدی سال ۱۹۰۱، شناسایی این هویت نیز دور از ذهن شد.
اما اگر این مقبره مکان محرمانهای برای نگهداری از مومیاییهای سلطنتی بود، آیا ممکن بود که جسد «آمنهوتپ دوم» نیز هنوز در همین مقبره باقی مانده باشد؟ پاسخ به این پرسش در تابوتدانی بود که زیر اتاقک دفن قرار داشت. «لورت» زمانی که برای نخستینبار این تابوتدان را کشف کرد، محتوای آن را بررسی نکرده بود. وقتی «لورت» بعدها به سراغ این تابوت رفت و تاج گل را از قسمت پایینی تابوت کنار زد، در کمال غافلگیری دید که این تاج گل سوراخی را که در چوب ایجاد شده پوشانده بود. آیا این احتمال وجود داشت که سارقان مومیایی را خارج کرده باشند؟ «لورت» دستانش را وارد حفره کرد، اما انگشتهایش با فضای خالی برخورد کردند. قسمت هیجانانگیزتر این کاوش زمانی رخ داد که «لورت» و سایر کاوشگران درپوش تابوت را برداشتند و با یک مومیایی سالم مواجه شدند.

تابوت به طور قابلتوجهی بلندتر از جسدِ داخل آن بود و به همین دلیل دست «لورت» به فضای خالی برخورد کرده بود. کارشناسان در نهایت این جسد را به عنوان «آمنهوتپ دوم» شناسایی کردند که در ۱۴۰۰ پیش از میلاد و پس از سه دهه حکومت بر مصر، درگذشت.
«لورت» پس از کنار زدن لایه ضخیم خاکستری که درپوش نزدیکترین تابوت را پوشانده بود، در کمال ناباوری نام «رامسس چهارم» را دید. او در بررسی تابوتهای دیگر نام «تحوتموس چهارم»، «آمنهوتپ سوم»، «مرنپتاه»، «ستی دوم»، «سیپتاه»، «رامسس پنجم» و «رامسس ششم» را شناسایی کرد. نهمین تابوت به زنی تعلق دارد که هویت آن نامشخص است. همچون «مخفیگاه سلطنتی» که ۱۶ سال قبل در «دیرالبحری» کشف شده بود، «لورت» نیز با کشف گروهی از مومیاییهای جابهجاشده، که برخی در زمره قدرتمندترین فرعونهای پادشاهی نوین قرار میگیرند، دستاورد بزرگی کسب کرده بود.
شجرهنامه
«توت عنخ آمون» را بیشتر بشناسید
سه مومیایی مرموز
همانطور که پیشتر اشاره شد، سه مورد از مومیاییهایی که «لورت» در «KV۳۵» کشف کرده بود در دوران باستان به شدت آسیب دیده بودند؛ بخش اعظمی از باندپیچی آنها باز شده بود و از تابوت بیرون آورده شده بودند. سارقان این اجساد را باز کرده بودند تا طلسمهای خاکسپاری را که اغلب از طلا و سنگهای قیمتی ساخته شده بودند بیرون بیاورند.
گنجینههای مقبره
انتهای پیام